ΑρχικήΣυνεντεύξειςΜελέτης Μελετόπουλος: Η δολοφονία του Καποδίστρια, τα ξένα συμφέροντα και η διαμόρφωση του ελληνικού κράτους

Μελέτης Μελετόπουλος: Η δολοφονία του Καποδίστρια, τα ξένα συμφέροντα και η διαμόρφωση του ελληνικού κράτους

Μελέτης Μελετόπουλος: Η δολοφονία του Καποδίστρια, τα ξένα συμφέροντα και η διαμόρφωση του ελληνικού κράτους

«Πρέπει η Ελλάδα να αποκτήσει μια ηγεσία με Καποδιστριακές συντεταγμένες, δηλαδή με πατριωτισμό, εντιμότητα, διεθνή ακτινοβολία, ικανότητα, ευφυΐα. Τα αντίθετα με αυτά που κυριαρχούν δηλαδή σήμερα»

Δευτέρα, 23 Μαρτίου 2026

Γιώργος Πέππας

Ο κ. Μελέτης Μελετόπουλος, Διδάκτορας Οικονομικών και Κοινωνικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Γενεύης και Φιλοσοφίας του Πανεπιστημίου Αθηνών, παραχώρησε συνέντευξη στο «Ράδιο Θήβα 97,5F», στην εκπομπή «Ενημερωμένος Πολίτης», με τον δημοσιογράφο κ. Γιώργο Πέππα, όπου μίλησε για την εκδήλωση που θα πραγματοποιηθεί στη Θήβα στο Συνεδριακό Κέντρο, την Τρίτη 24 Μαρτίου 2026, για τον Ιωάννη Καποδίστρια, όπου ο κ. Μελετόπουλος θα είναι ομιλητής μαζί με τον σκηνοθέτη κ. Ιωάννη Σμαραδγή.

Ο κ. Μελετόπουλος μίλησε αρχικά για την κινηματογραφική ταινία του Καποδίστρια, σημειώνοντας:

«Αυτή η ταινία προκάλεσε έναν παροξυσμό αντίδρασης, σε ένα μέρος του κατεστημένου, στο οποίο μετέχουν ψευδοεκσυγχρονιστές, ψευδοευρωπαϊστές, ψευδοφιλελεύθεροι, ψευδοιστορικοί. Ανθρωποι οι οποίοι απεχθάνονταν όχι τόσο την ταινία, η οποία ήταν καταπληκτική, αλλά περισσότερο τον ίδιο τον Καποδίστρια και τις αξίες του. Ανθρωποι που θαυμάζουν τον Μαυροκορδάτο, έναν ολέθριο πράκτορα, ο οποίος παρολίγο να στείλει την επανάσταση στα αζήτητα. Ανθρωποι που, δεν μπορούν να αντιληφθούν τις βασικές συντεταγμένες της Καποδιστριακής ιδιοφυΐας, δηλαδή τον πατριωτισμό, την ανιδιοτέλεια, αλλά και την ειλικρίνεια των μηνυμάτων που εξέπεμπε στο διεθνές περιβάλλον. Διότι ο Καποδίστριας δεν έκρυψε ποτέ τις πεποιθήσεις του. Ακόμη και στον Τσάρο, τον οποίο κλήθηκε να εκπροσωπήσει ως υπουργός Εξωτερικών, του ξεκαθάρισε ότι "εμένα Μεγαλειότατε, η πρώτη μου προτεραιότητα είναι η ελευθερία της πατρίδας μου" και ο Τσάρος εν γνώσει του ότι ο Καποδίστριας αποσκοπούσε στην, ανεξαρτησία των Ελλήνων, τον προσέλαβε υπουργό και όταν ο Τσάρος αποφάσισε να αποστασιοποιηθεί από την ελληνική υπόθεση, τον έστειλε στην Ελβετία με άδεια αορίστου χρόνου. Ήταν απόλυτα ειλικρινής. Όταν πήγε να παραιτηθεί το 1827 που εξελέγη κυβερνήτης από τη Συνέλευση της Τροιζήνας, ο επόμενος Τσάρος, ο διάδοχος του, του Αλεξάνδρου, του είπε, ότι "θα σου δώσω μια σύνταξη» και ο Καποδίστριας αρνήθηκε διότι είπε ότι "εγώ δεν μπορεί να είμαι κυβερνήτης ενός κράτους και να παίρνω σύνταξη από ένα άλλο κράτος". Ήταν λοιπόν ένας άνθρωπος απρόσβλητος, ηθικός, έντιμος. Και αυτά φαίνεται δεν αρέσουν σε κάποιους ανθρώπους, οι οποίοι προσπάθησαν με μανία να μειώσουν την ταινία, αλλά και τον ίδιο τον Καποδίστρια. Διότι αυτό που έχει ενδιαφέρον είναι να δείτε ότι οι άνθρωποι οι οποίοι επιτέθηκαν στην ταινία ταυτόχρονα επιτέθηκαν και στον Καποδίστρια. Δηλαδή είναι απίστευτες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης οι αναφορές που έγιναν, απέχθειας προς τις Καποδιστριακές αξίες και τα λοιπά. Ακούστε, η ταινία αυτή και η υπόθεση του Καποδίστρια γενικά, δεν είναι ιστορικό θέμα, είναι επίκαιρο θέμα. Ο ελληνικός λαός, αγκάλιασε την ταινία αυτή διότι είδε στην ταινία αυτή και στο πρόσωπο του Καποδίστρια το σημερινό του πρόβλημα και την αιτία του σημερινού του προβλήματος, που είναι η δολοφονία του Καποδίστρια και τη λύση του σημερινού προβλήματος, που είναι ότι πρέπει η Ελλάδα να αποκτήσει μια ηγεσία με Καποδιστριακές συντεταγμένες, δηλαδή με πατριωτισμό, εντιμότητα, διεθνή ακτινοβολία, ικανότητα, ευφυΐα. Τα αντίθετα με αυτά που κυριαρχούν δηλαδή σήμερα. Και έτσι κατέστη διακύβευμα η ταινία, γι' αυτό το λόγο.»

Μετά από σχόλιο του δημοσιογράφου για την δολοφονία του Καποδίστρια από τον Μαυρομιχάλη, ο κ. Μελετόπουλος σημείωσε:

«Ο Καποδίστριας ήθελε να φτιάξει σύγχρονο κράτος, το οποίο είχε δύο συντεταγμένες. Πρώτον, την εθνική ανεξαρτησία και δεύτερον την εσωτερική κυριαρχία. Οι μεν Μεγάλες Δυνάμεις δεν θέλανε την εθνική ανεξαρτησία, η δε εσωτερική ολιγαρχία δεν ήθελε την εσωτερική κυριαρχία. Δηλαδή, ας πούμε, οι Μαυρομιχαλαίοι λέγαν τα τελωνεία της Μάνης. Δηλαδή όταν, όσα πλοία πήγαιναν στη, στα διάφορα λιμάνια της Μάνης, έπρεπε να πληρώσουν κάποιο δασμούς στους Μαυρομιχαλαίους. Ο Καποδίστριας λοιπόν κρατικοποίησε τα τελωνεία, όπως ήταν αυτονόητο για ένα κράτος. Δεν υπάρχουν ιδιωτικά τελωνεία σε ένα κράτος και αυτό προκάλεσε τη μήνη των Μαυρομιχαλαίων, οι οποίοι συμμετείχαν στη δολοφονία. Στην πραγματικότητα εξυπηρετούσαν ευρύτερα τους στόχους, όχι μόνο τα δικά τους στενά τοπικιστικά συμφέροντα, αλλά, μια γενική, ας πούμε, επιθυμία διαφόρων κύκλων. Εάν διαβάσετε τον Ρηγόπουλο, περιγράφει ακριβώς τις συζητήσεις οι οποίες γινόντουσαν το εξάμηνο που προηγήθηκε της δολοφονίας μεταξύ Κουντουριώτη, Μιαούλη, Μαυροκορδάτου, Αγγλου πρέσβη, όπου ανοιχτά, μιλούσαν για την ανάγκη να εξολοθρευθεί ο Καποδίστριας. Ανοιχτότατα. Δεν το κρύβανε. Υπήρχε μια εφημερίδα που έβγαινε στην, στην Ύδρα από τον Πολυζωίδη, τον μετέπειτα δικαστή του Κολοκοτρώνη, αλλά εκείνη την εποχή λυσσαλέο αντί-Καποδιστριακό, ο οποίος την ημέρα της δολοφονίας έκλεισε την εφημερίδα του γράφοντας στην πρώτη σελίδα ότι ο στόχος επιτεύχθηκε. Θα είναι πολύ σαφή αυτά που γίνανε. Επίσης, στις ανακρίσεις που έγιναν μετά, μετά τη δολοφονία, υπάρχουν πλήθος μαρτυρίες ότι ενεπλάκησαν και ξένες υπηρεσίες και τα λοιπά. Αυτά που λέει η ταινία είναι απολύτως ακριβή. Η αγγλική πολιτική έχει σταθερές συντεταγμένες. Οι Αγγλοι όταν είδαν ότι η επανάσταση δεν μπορεί να κατασταλεί, διότι στην πρώτη φάση ήταν εναντίον της επανάστασης, διότι οι Αγγλοι ακολουθούσαν την πολιτική της ακεραιότητας της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, την οποία έβλεπαν ως ανάχωμα στη ρωσική κάθοδο στη Μεσόγειο. Επομένως, στην πρώτη φάση '21, '22,  ο Castlereagh, ο οποίος είναι υπουργός Εξωτερικών, και από τους βασικούς της Ιεράς Συμμαχίας και συνεργάτης του Μέττερνιχ, δεν θέλει με τίποτα την επανάσταση. Αυτοκτονεί ο Castlereagh το καλοκαίρι του '22, γίνεται ο Κάνιγκ. Ο Κάνιγκ στέλνει τον Χάμιλτον στην Ελλάδα να μιλήσει με τον Κολοκοτρώνη και να δει ακριβώς τι γίνεται. Και όταν ο Κολοκοτρώνης του εκπέμπει το μήνυμα της απολύτου αδιαλλαξίας, "Εμείς, λόρδε μου, συμβιβασμό δεν κάνουμε. Ελευθερία ή θάνατος." Σε εκείνη τη φάση λοιπόν, ο Κάνιγκ καταλαβαίνει ότι δεν πρόκειται η επανάσταση να σταματήσει, ούτε να συμβιβαστούν οι Έλληνες, ούτε να καταφύγουν σε διεθνή διαιτησία ή στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης ή σε ομάδες διαπραγματευτών και τα λοιπά και τα λοιπά και τα λοιπά. Θα πολεμήσουν για την ελευθερία τους. Και τότε αλλάζει πολιτική και πηγαίνει σε μία πολιτική, κηδεμόνευσης της Ελληνικής Επανάστασης, ώστε να την εκτρέψει σε επίπεδα που δεν θα οδηγούσαν στη διάλυση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και δεν θα διατάρασσαν την ισορροπία στην Ανατολική Μεσόγειο. Αυτή ήταν η βασική πολιτική του Κάνιγκ. Δηλαδή ο Κάνιγκ δεν ήταν φιλέλληνας. Αυτά ας τα ξεχάσουμε, ποιος ήταν φιλέλληνας και τα λοιπά. Δεν υπάρχουν φιλέλληνες. Υπάρχουν συμφέροντα των Μεγάλων Δυνάμεων. Τελεία. Ο Κάνιγκ, λοιπόν, ακολουθεί μια πολιτική, λέει ότι αφού δεν μπορούμε να καταστείλουμε την Ελληνική Επανάσταση, θα τη διοχετεύσουμε στη δημιουργία ενός μικρού προτεκτοράτου, το οποίο θα το ελέγχουμε απολύτως, με το Μαυροκορδάτο και τα λοιπά, γιατί αυτό που φοβόνταν και δεν θέλανε είναι να δημιουργηθεί μια μεγάλη ελληνική ναυτική δύναμη στην Ανατολική Μεσόγειο. Δηλαδή αν πετύχαινε η επανάσταση και απελευθερωνόταν το όλον ελληνικό έθνος με πρωτεύουσα την Κωνσταντινούπολη, εδώ θα άλλαζαν οι παγκόσμιες ισορροπίες. Αυτό λοιπόν το κατέστηλαν με βασικό εργαλείο το Μαυροκορδάτο και τις δολοφονίες πολιτικών και στρατιωτικών αρχηγών, που ακολούθησαν, ας πούμε, την έναρξη της Επανάστασης.»

Ο κ. Μελετόπουλος μίλησε στη συνέχεια και για την σχέση που υπήρχε μεταξύ συγκεκριμένων Ελλήνων και Οθωμανών για την φορολογία:

«Αυτοί όλοι είχανε κάνει ένα είδος συμφωνίας. Δηλαδή οι Τούρκοι τους άφηναν να ασκούν κάποια τοπική εξουσία, περιορισμένη βέβαια, μην φανταστείτε. Και ηρκούντο οι Τούρκοι στην είσπραξη των φόρων. Δεν είχαν άλλο ενδιαφέρον οι Τούρκοι από το να παίρνουν φόρους. Τώρα τι να πάνε να κάνουν οι Τούρκοι τώρα σε μακρινές περιοχές της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, σε άγονες και τα λοιπά, όπως ήταν η Μάνη και οι άλλες περιοχές. Αρα εισέπρατταν έναν φόρο και αυτοί και ήταν όλοι ευχαριστημένοι. Κοιτάξτε, μην παραβλέψουμε όμως ότι και οι Μαυρομιχαλαίοι και όλοι αυτοί που μετά στράφηκαν εναντίον του Καποδίστρια, έλαβαν μέρος στην επανάσταση. Έλαβαν μέρος στην επανάσταση την πρώτη περίοδο, δηλαδή το '21 που ξέσπασε η επανάσταση. Όλοι αυτοί πολέμησαν σκληρά για την ελευθερία. Δεν υπάρχει θέμα. Δεν είναι εκεί η, η, η ευθύνη τους. Η ευθύνη είναι στη φάση της συγκρότησης ελληνικού κράτους από τον Καποδίστρια. Εκεί έπαιξαν αρνητικό ρόλο. Δεν ήθελαν να γίνει ένα κράτος σαν κι αυτό που ήθελε ο Καποδίστριας. Δεν ήθελαν, λοιπόν να γίνει ένα κράτος σαν και αυτό που έγινε. Δηλαδή αυτό που ζούμε σήμερα είναι το κράτος που κατάγεται από τους δολοφόνους του Καποδίστρια. Αυτό θέλανε και αυτό πετύχαν. Διότι αν ο Καποδίστριας επετύγχανε το στόχο του, η Ελλάδα θα γινόταν ένα ευρωπαϊκού τύπου κράτος, σύγχρονο, ισχυρό, συγκροτημένο, με ισονομία, με αξιοκρατία, με εκπαιδευτικό σύστημα λαμπρό. Ο Καποδίστριας έδινε μεγάλη έμφαση στην παιδεία. Με συγκροτημένη οικονομία, με μέγεθος βιώσιμο. Κοιτάξτε, η Ελβετία είναι μια χώρα μικρότερη από την Ελλάδα, και δεν έχει ούτε κατ' ελάχιστον τους πόρους που έχουμε εμείς. Είναι βασικά βουνά με χιόνια και βράχια. Κι όμως, οι άνθρωποι αυτοί φτιάξανε ένα κράτος που έχει το υψηλότερο βιοτικό επίπεδο στον κόσμο, έχει το καλύτερο τραπεζικό σύστημα, ένα λαμπρό εκπαιδευτικό σύστημα,  τα καλύτερα πανεπιστήμια. Έχει, ξέρω 'γώ, βιομηχανία, σοκολατοβιομηχανία, γαλακτοβιομηχανία, ωρολογοβιομηχανία, ανταγωνιστικές διεθνώς. Έχει το κράτος αυτό τουριστική βιομηχανία σπουδαία. Πώς τα κατάφεραν οι Ελβετοί σε μια μικρή χώρα που δεν έχει ούτε θάλασσα, ούτε ήλιο, ούτε νησιά, ούτε τίποτα από ό,τι έχουμε εμείς; Τα κατάφεραν διότι άκουσαν τον Καποδίστρια, ο οποίος τους είπε ότι αν θέλετε να προοδεύσετε, θα μείνετε μακριά από τις μεγάλες διαμάχες της εποχής σας, θα ακολουθήσετε ουδετερότητα, θα επικεντρωθείτε στα συγκριτικά σας πλεονεκτήματα, θα είσαστε ενωμένοι μεταξύ σας, θα έχετε τοπική κοινοτική αυτοδιοίκηση, και θα ακολουθήσετε την πολιτική της ουδετερότητας. Τα κάναν αυτά και τους βγήκε σε καλό. Εμείς δεν τα κάναμε και καταντήσαμε αυτή τη στιγμή να κινδυνεύουμε να εξαλειφθούμε από το παγκόσμιο προσκήνιο.»

Κλείνοντας ο κ. Μελετόπουλος σχολίασε και τη σύγχρονη κατάσταση στην Ελλάδα, υπογραμμίζοντας πως:

«Έχουμε ένα είδος φεουδαρχίας. Και επίσης δεν έχουμε δημοκρατία. Έχουμε μία παρωδία, διότι το πελατειακό σύστημα ακυρώνει την έννοια της δημοκρατίας. Δηλαδή όταν πουλάς την ψήφο σου για ανταλλάγματα και την πουλάς διότι το κράτος αυτό δυσλειτουργεί και είσαι υποχρεωμένος να ζητάς τη διαμεσολάβηση κάποιου πολιτικού για τα στοιχειώδη, για τα αυτονόητα που πρέπει να σου προσφέρει το κράτος, εδώ πρέπει να καταφύγεις σε πολιτικό γραφείο για να, για τα αυτονόητα. Αρα το πελατειακό σύστημα λοιπόν είναι μία αγοραπωλησία η οποία ακυρώνει και γελοιοποιεί την έννοια της δημοκρατίας. Ποια δημοκρατία, όταν η ψήφος ανταλλάσσεται με αυτά και υλικά οφέλη;»