Ο Βουλευτής του νομού Φθιώτιδας, κ. Γιάννης Σαρακιώτης, κατέθεσε Ερώτηση στη Βουλή των Ελλήνων, προς τους κ.κ. Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, όπου αναφέρθηκε στην οικονομική ασφυξία χιλιάδων μικρομεσαίων παραγωγών φωτοβολταϊκών, ζητώντας ταυτόχρονα την άμεση λήψη μέτρων από την Κυβέρνηση.

Χαρακτηριστικά, ο κ. Σαρακιώτης επεσήμανε: «Η κωλυσιεργία της Κυβέρνησης και η απουσία βούλησής της να χρησιμοποιήσει το σύνολο των χρηματοδοτικών εργαλείων όσον αφορά την ανάπτυξη υποδομών αποθήκευσης ενέργειας είναι αδιανόητες και προστίθενται στην επίμονη άρνησή της να χορηγήσει παράταση των συμβάσεων λειτουργικής ενίσχυσης κατά 7 έτη όπως ζητά ο Σύνδεσμος Φωτοβολταϊκών Ελλάδας (ΣΥ.ΦΩ.ΕΛ.) και στην καθυστέρηση ενεργοποίησης του Μηχανισμού Αναδιανομής Περικοπών, που η ίδια είχε προαναγγείλει. Σε μια άλλη χώρα με μια άλλη Κυβέρνηση, τα ως άνω θα ήταν δυσεξήγητα. Στην Ελλάδα του κ. Μητσοτάκη, όμως, οι καθημερινές μεταβιβάσεις μικρών φωτοβολταϊκών σε μεγάλους επιχειρηματικούς ομίλους εξηγούν απολύτως τη στάση της Κυβέρνησης».

ΕΡΩΤΗΣΗ

Προς τους κ.κ. Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών

Θέμα: «Πρωτοφανές καθεστώς οικονομικής ασφυξίας για χιλιάδες μικρομεσαίους παραγωγούς φωτοβολταϊκών»

Χιλιάδες μικρομεσαίοι παραγωγοί φωτοβολταϊκών (εγκαταστάσεις έως 500 KW) οδηγούνται σε οικονομικό αδιέξοδο εξαιτίας τη γενικευμένης αβεβαιότητας και της απουσίας βούλησης από πλευράς της Κυβέρνησης να στηρίξει το εισόδημά τους, μετά τις δραματικές απώλειες εσόδων των τελευταίων μηνών. Υπ’ αυτούς τους όρους, υπονομεύεται συνολικά η όποια προοπτική δίκαιης και ισόρροπης περιφερειακής ανάπτυξης, καθόσον οι μικροί παραγωγοί συνιστούν τον κορμό του κοινωνικού ιστού και η κρίση βιωσιμότητάς τους απολήγει στον εξοβελισμό τους από τη διαδικασία της «πράσινης» ενεργειακής μετάβασης.

Παράλληλα, η ισχνή πρόσβασή τους σε ρευστότητα περιορίζει τις δυνατότητες συντήρησης, με αποτέλεσμα την απαξίωση των επενδύσεών τους και την απώλεια θέσεων εργασίας σε μικρές εταιρείες, που δραστηριοποιούνται στον εν λόγω κλάδο. Όπως τονίζει ο Σύνδεσμος Φωτοβολταϊκών Ελλάδας (ΣΥ.ΦΩ.ΕΛ.): «Η παραγωγή ενέργειας, αντί να αποτελεί πυλώνα ανάπτυξης, μετατρέπεται σε ζημιογόνα δραστηριότητα, με σοβαρές επιπτώσεις στην περιφερειακή οικονομία, στην ενεργειακή αποκέντρωση και στη συμμετοχή των μικρών παραγωγών στην αγορά».

Αντιθέτως, οι ενεργειακοί όμιλοι έχουν εδραιωθεί στην κορυφή της κατάταξης των μεγαλύτερων ελληνικών επιχειρήσεων, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του Forbes για τα έτη 2024 και 2025, στοιχείο που καταδεικνύει ότι η ανάπτυξη των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (Α.Π.Ε.) έχει καταστεί «δύο ταχυτήτων». Η εν λόγω άνιση μεταχείριση των μικρομεσαίων και των μεγάλων παραγωγών ενέργειας έχει καταστήσει τους πρώτους ιδιαίτερα ευάλωτους στις ορέξεις των ολιγοπωλίων, με διαρκείς πωλήσεις μικρών εγκαταστάσεων σε όλη την επικράτεια και εν τέλει, την υπερσυγκέντρωσή τους σε χέρια ολιγάριθμων επιχειρηματικών συμφερόντων.

Η δραματική διόγκωση των αδιεξόδων των μικρών παραγωγών και η αύξηση των περικοπών «πράσινης» ενέργειας έχουν καταστήσει χιλιάδες επενδύσεις μη βιώσιμες. Βασικότερο ζήτημα συνίσταται στην έλλειψη εγκαταστάσεων αποθήκευσης ενέργειας, με αποτέλεσμα μόνο το πρώτο τετράμηνο του τρέχοντος έτους, οι απορρίψεις ηλεκτρικής ενέργειας να υπολογίζονται κατά προσέγγιση στις 876,5 GWh. Η εν λόγω τιμή παρουσιάζεται αυξημένη, σε σχέση με το πρώτο τετράμηνο του 2025, κατά 49%, εξαιτίας κυρίως της προσθήκης 1,9 GW στο σύστημα κατά τη διάρκεια του περσινού έτους χωρίς, όμως, να έχουν προβλεφθεί επενδύσεις στον κλάδο της αποθήκευσης ενέργειας.

Επιπροσθέτως, έχουν διευρυνθεί οι ώρες με μηδενικές ή ακόμη και αρνητικές τιμές στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, με 240 ώρες κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026 έναντι 13 ωρών το ίδιο χρονικό διάστημα πέρυσι. Σύμφωνα με στοιχεία της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Συλλόγων Παραγωγών Ηλεκτρικής Ενέργειας από Φωτοβολταϊκά (Π.Ο.Σ.Π.Η.Ε.Φ.), η οποία εκπροσωπεί 3.500 μικρομεσαίους παραγωγούς, οι προμηθευτές ενέργειας είχαν κέρδη ύψους 1,3 δισ. ευρώ μόνο από τις μηδενικές τιμές Α.Π.Ε.. Μάλιστα, κατά το περιεχόμενο της επιστολής της Π.Ο.Σ.Π.Η.Ε.Φ., «την Κυριακή 3 Μαΐου, οι πάροχοι ρεύματος πληρώθηκαν 50 ευρώ/MWh για να αγοράσουν ρεύμα το οποίο πούλησαν με 220 ευρώ/MWh στους καταναλωτές». Με άλλα λόγια, τη στιγμή της συρρίκνωσης των εισοδημάτων των μικρομεσαίων παραγωγών, εξαιτίας των κυβερνητικών αποφάσεων, οι μεγάλοι όμιλοι εμφανίζουν πρωτοφανή και ουρανοκατέβατη κερδοφορία.

Δεδομένου ότι οι μικροί παραγωγοί δε διαθέτουν τα αναγκαία εργαλεία διαχείρισης των κινδύνων της αγοράς και η Κυβέρνηση υπονομεύει τη θέση τους στο χάρτη των Α.Π.Ε., τίθεται σε ευθεία αμφισβήτηση η βιωσιμότητά τους και η ικανότητα εξυπηρέτησης των υποχρεώσεών τους. Ενδεικτικά, η απώλεια των εσόδων τους, μόνο κατά το πρώτο εικοσαήμερο του Απριλίου, ανήλθε στο ποσοστό του 62%, φαινόμενο που αν συνεχιστεί, θα καταστήσει αδύνατη την ομαλή αποπληρωμή των δανειακών υποχρεώσεων των παραγωγών και θα καταλήξει στη δημιουργία μιας «νέας γενιάς κόκκινων δανείων». Προς τούτο, κεντρικό αίτημα των μικρομεσαίων παραγωγών φωτοβολταϊκών αποτελεί η αποδέσμευση της αμοιβής της εγχεόμενης ενέργειας από ακραίες διακυμάνσεις του χρηματιστηρίου, ιδίως σε περιπτώσεις μηδενικών ή αρνητικών τιμών.

Επειδή, σύμφωνα με εκτιμήσεις, η συνολική απώλεια των εσόδων των μικρομεσαίων παραγωγών φωτοβολταϊκών, αναμένεται να αγγίξει το 50% κατά τα επόμενα έτη.

Επειδή η διεθνής ενεργειακή κρίση δεν προβλέπεται να αποκλιμακωθεί στο ορατό μέλλον και ως εκ τούτου, η Ελληνική Κυβέρνηση οφείλει να αναλάβει πρωτοβουλίες αύξησης της ανθεκτικότητας της εθνικής οικονομίας, υπό τη σκέπη της στρατηγικής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής “AccelerateEU” περί ταχείας «πράσινης μετάβασης» και εδραίωσης της ενεργειακής ασφάλειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης ως απάντηση στις γεωπολιτικές προκλήσεις. Μάλιστα, όσον αφορά το σκέλος εκπλήρωσης των υποχρεώσεών μας προς τα ευρωπαϊκά όργανα, τα μέλη του ΣΥ.ΦΩ.ΕΛ. έχουν τονίσει ότι: «Η προσφυγή στα ευρωπαϊκά όργανα αποτελεί μονόδρομο, καθώς το υπουργείο κρατά αρνητική στάση σε ένα ζήτημα ζωτικής σημασίας για τον κλάδο».

Επειδή η ανάπτυξη υποδομών αποθήκευσης ενέργειας έχει καθυστερήσει δραματικά, με τις επιπτώσεις να αγγίζουν το σύνολο του κλάδου ηλεκτροπαραγωγής από Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (Α.Π.Ε.).

Επειδή είναι ορατός ο κίνδυνος περαιτέρω ενίσχυσης του ολιγοπωλίου στην αγορά ενέργειας, λόγω και της πώλησης αξιοσημείωτου αριθμού μικρομεσαίων έργων σε μεγάλους ενεργειακούς ομίλους.

Ερωτώνται οι αρμόδιοι Υπουργοί:

1. Προτίθεται το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας να αξιοποιήσει τους πόρους του Ταμείου Ενεργειακής Μετάβασης και των υπολοίπων διαθέσιμων εργαλείων, προκειμένου να στηρίξει επαρκώς τους πληττόμενους μικρομεσαίους παραγωγούς φωτοβολταϊκών και εάν ναι, με ποιους τρόπους;

2. Ποιος είναι ο προγραμματισμός του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας όσον αφορά την ανάπτυξη υποδομών αποθήκευσης ενέργειας και ποια χρηματοδοτικά εργαλεία προτίθεται να ενεργοποιήσει για επιδότηση υλοποίησης έργων αποθήκευσης;

3. Υφίσταται κυβερνητικός σχεδιασμός για την έκτακτη φορολόγηση της πρωτοφανούς και ουρανοκατέβατης κερδοφορίας των μεγάλων ενεργειακών προμηθευτών;

4. Θα αναληφθούν άμεσες πρωτοβουλίες για την παράταση των συμβάσεων λειτουργικής ενίσχυσης κατά 7 έτη, σύμφωνα με την πρόταση του Συνδέσμου Φωτοβολταϊκών Ελλάδας (ΣΥ.ΦΩ.ΕΛ.);

5. Πότε προτίθεται το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας να ενεργοποιήσει άμεσα το Μηχανισμό Αναδιανομής Περικοπών, ο οποίος είχε προαναγγελθεί; Όταν ενεργοποιηθεί, θα διαθέτει αναδρομική ισχύ;

Ο ερωτών Βουλευτής

Σαρακιώτης Ιωάννης