ΑρχικήΕιδήσειςΕλλάδαΓιώργος Πέππας: Η εμμονή με τις οθόνες

ΕΛΛΑΔΑ

#TAGS: Γιώργος Πέππας 

(copyright: Pixabay)

Γιώργος Πέππας: Η εμμονή με τις οθόνες

Γιώργος Πέππας: Η εμμονή με τις οθόνες

Γράφει ο Γιώργος Πέππας, δημοσιογράφος και πολιτικός επιστήμονας

Σάββατο, 20 Ιουνίου 2026

Γιώργος Πέππας

Ήταν ιδιαίτερα σύνηθες όταν μεγάλωνα να ακούει κανείς γονείς, και γενικότερα ενήλικες, που έχουν απαυδήσει βλέποντας τα παιδιά τους κολλημένα σε μια οθόνη, παίζοντας στον υπολογιστή ή βλέποντας τηλεόραση, να λένε συχνά πυκνά το χαρακτηριστικό, «θα κουτιάνεις τόσες ώρες μπροστά στην οθόνη», καθώς οι ίδιοι είχαν μεγαλώσει σε μια εποχή που οι «οθόνες» έπαιζαν ιδιαίτερα μικρότερο ρόλο στην καθημερινότητά τους, και τοιουτοτρόπως δεν είχαν την ίδια εμμονή με τις νέες γενιές.

Σήμερα, παρατηρεί κανείς μικρά παιδιά, γονείς και παππούδες, κολλημένοι όλοι σε μια οθόνη, «σκοτώνοντας» την ώρα τους, είτε βλέποντας βίντεο στο διαδίκτυο, είτε παίζοντας παιχνίδια, είτε κάνοντας doomscrolling στα social media, και ενίοτε ακούγεται κάποια φωνή, συνήθως μεγάλης ηλικίας, που σχολιάζει αποδοκιμαστικά πως οι νέοι είναι κολλημένοι στα κινητά τους, πως ζουν σε μια εικονική πραγματικότητα, κ.ο.κ. Βέβαια, όπως γίνεται τόσο συχνά στην εποχή μας, δεν αναρωτιόμαστε, οι νέοι, τους οποίοι κριτικάρουμε διαρκώς, τι πρότυπα έχουν, τι συμπεριφορές αντιγράφουν, τι παραδείγματα έχουν; Δηλαδή, οι γονείς διαβάζουν βιβλία, αθλούνται, περνάνε ποιοτικό χρόνο μεταξύ τους, και τα παιδιά παραμένουν από ιδιαίτερα μικρή ηλικία, κολλημένα σε μια οθόνη παρά το παράδειγμα που θέτουν οι γονείς τους, ή τα παιδιά βλέπουν τους γονείς τους κολλημένους σε μια οθόνη, και στη συνέχεια αντιγράφουν απλώς ό,τι βλέπουν; Γιατί τόσο συχνά οι γονείς συμπεριφέρονται ωσάν δεν έχουν καμία επιρροή πάνω στα τέκνα τους;  Και γιατί πάντοτε κοιτάμε τους άλλους και ποτέ τον εαυτό μας;

Φυσικά το πρώτο βήμα είναι να αναγνωρίσει κανείς πως μια αρνητική μας συνήθεια, είναι όντως αρνητική, και το επόμενο βήμα είναι να αλλάξουμε την συμπεριφορά μας, βήμα με το βήμα, μέρα με την μέρα, αποδεχόμενοι πως έχουμε έλεγχο πάνω στις πράξεις μας, κάτι ιδιαίτερα «αιρετικό» στις μέρες μας, αφού όλοι αναζητούμε αποδιοπομπαίους τράγους και λεγεώνες από «δικαιολογίες». Ένα από τα αρνητικά της οθόνης, το οποίο σπάνια το ακούει κανείς, είναι ο κομφορμισμός της σκέψης μας, της φαντασίας μας, αφού είμαστε παθητικοί αποδέκτες της μιας ή της άλλης σειράς, της μιας ή την άλλης εκπομπής, με την φαντασία μας να έχει ελάχιστο ρόλο στην όλη διαδικασία. Όταν βλέπουμε π.χ. μια ταινία, ο πρωταγωνιστής είναι ίδιος στα μάτια, και στο μυαλό, όλων, θα έχει το ίδιο στυλ μαλλιών, το ίδιο ακριβώς ύψος, τις ίδιες γκριμάτσες, κ.ο.κ. Όταν διαβάζουμε όμως ένα βιβλίο, η φαντασία του καθενός δημιουργεί ξεχωριστούς χαρακτήρες, χωριστά τοπία, χωριστικές εντυπώσεις, καθώς ένα δέντρο στο μυαλό ενός ανθρώπου, ενδέχεται να είναι εντελώς διαφορετικό από ότι στο μυαλό κάποιου άλλου.

Βέβαια πολλές φορές ξέρουμε πως θα μπορούσαμε να αξιοποιούμε τον χρόνο μας πολύ καλύτερα από το να βλέπουμε μυριάδες βίντεο στο tiktok, πως θα μπορούσαμε να γυμναστούμε, να πάμε μια βόλτα, να διαβάσουμε ένα βιβλίο, να μάθουμε μια ξένη γλώσσα, και πολλές φορές υποσχόμαστε στον εαυτό μας πως όλα αυτά θα τα κάνουμε, αύριο. Ωραίες είναι οι οθόνες, ωραία είναι τα βίντεο, οι σειρές, οι ταινίες, τα παιχνίδια, τα reels, αλλά με μέτρο. Αν βλέπουμε μια κοινωνία εθισμένη στις οθόνες, και αν αυτή η εξέλιξη μας ενοχλεί, μας προβληματίζει, μας ανησυχεί, το πρώτο βήμα είναι να κοιτάξουμε τον εαυτό μας, και όχι την «νεολαία». Οι νέες γενιές χρειάζονται καλύτερα πρότυπα και λιγότερη κριτική.